Karkonosze są najwyższą i najbardziej rozległą grupą górską w Sudetach, ciągnącą się od dolin Izery, Mumlawy, Mielnicy przez Przełęcz Szklarskiej i dolinę Kamiennej na zachodzie, po dolinę Bobru i Przełęcz Lubawską na wschodzie. Od północy Karkonoszy granicę wyznacza dolina Kamiennej, poprzez którą graniczą z Górami Izerskimi (jest to linia uskoku tektonicznego oddzielająca Pogórze Karkonoskie od Kotliny Jeleniogórskiej oraz dolina Jedlicy, stanowiąca granicę z Rudawami Janowickimi). Im dalej ku wschodowi, Karkonosze graniczą ze Wzgórzami Bramy Lubawskiej, stanowiącej oddzielenie pasma od Gór Kruczych. Południowa granica Karkonoszy jest mało wyraźna, ponieważ w terenach tych góry stopniowo przechodzą w rozległe Podgórze Karkonoskie

Układ geologiczny Karkonoszy

Pod kątem geologicznego, Karkonosze i Góry Izerskie tworzą tzw. krystalinik karkonosko-izerski zbudowany z łupków łyszczykowych, fyllitów i kwarcytów. Co ciekawe podczas orogenezy hercyńskiej doszło do intruzji granitu, który wydostał się na powierzchnię po zwietrzeniu skał okrywy, w wyniku, czego został utworzony tzw. karkonoski masyw granitowy. Masyw ten obejmuje większą część polskich Karkonoszy. Równoległy Czeski Grzbiet oraz boczne grzbiety wraz ze wschodnią częścią Karkonoszy, zbudowane są z łupków krystalicznych. Znajdziemy też tam bogate złoża rud metalicznych, które przez wieki kusiły w te rejony górników i poszukiwaczy skarbów. Niestety stały się też powodem wielu, długotrwałych sporów granicznych.

karkonosze staw

Klimat Karkonoszy

Pod kątem klimatycznym, Karkonosze są dość surowym regionem. Średnia roczna temperatura wynosi np. na Śnieżce 0,5 ºC. Region ten charakteryzuje się też dużą liczbą opadów, zaś pokrywa śnieżna zalega nawet powyżej 180 dni w roku. Niezwykle częstymi zjawiskami klimatycznymi są tu tzw. inwersje termiczne, powstające, kiedy masy zimnego powietrza zalegają na dnie Kotliny Jeleniogórskiej i wieją ciepłe wiatry fenowe (średnio 130 dni w roku), wówczas zmiany odczuwane są nawet w odległym o ok. 130 km Wrocławiu.

Szata roślinna Karkonoszy

Szata roślinna Karkonoszy, niestety podobnie jak w przypadku innych gór, uległa znacznemu przekształceniu pod wpływem działalności człowieka. Ciągły wyrąb lasu prowadzony do 1750 r., spełniający główne zapotrzebowanie hutnictwa i szklarstwa, spowodował, że doszło do zniszczenia naturalnych pięter roślinnych, zaś miejsce pierwotnych gatunków drzew zajął świerk. Prowadzone w ten sposób zalesienie tego terenu spowodowało nadmierne zakwaszenie gleby, zaś jednolite gatunkowo lasy okazały się słabo odporne na wszelkie niekorzystne warunki klimatyczne, a także na inwazje szkodników. Niestety, ale karkonoskie lasy zostały też niezwykle osłabione przez rozwój socjalistycznego przemysłu (elektrownie w północnych Czechach), przez które lasy były zatruwane podczas emisji szkodliwych substancji. Aktualnie w Karkonoszach zachowały się tylko niewielkie fragmenty naturalnych lasów, które są chronione w rezerwatach przyrody. Fragmenty lasu regla dolnego (las bukowo-jodłowo-jaworowy z domieszką jesionu, wiązu górskiego i olszy szarej) można jeszcze spotkać w okolicach Chojnika, wokół Wodospadu Szklarki, w dolinie Łomniczki, Wrzosówki, Úpy, Łaby, Izery i Izreki.

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress